Wszechświat

Księżyce Saturna powstały, gdy Ziemią rządziły dinozaury?

Nowe komputerowe symulacje przeprowadzone w Instytucie SETI i Southwest Research Institute wskazują, że niektóre lodowe księżyce Saturna mogły powstać ledwie ok. 100 mln lat temu, gdy Ziemią władały dinozaury. Badacze podejrzewają, że również wówczas uformować mogły się słynne pierścienie planety.

System Saturna, na który oprócz gazowego olbrzyma, składają się dziesiątki księżyców i liczne pierścienie to dynamiczne zmieniający się układ. Pierścienie nieustannie ulegają przekształceniom, a satelity zmieniają swoje orbity w skomplikowanym tańcu powodowanym przez wzajemne oddziaływania grawitacyjne i wpływ wielkiej planety. Niemniej jednak obserwując obiekty astronomiczne posiadamy nieodparte wrażenie ich stałości, które sprawia, że myślimy o nich jako o istniejących od miliardów lat.

Rezonans orbitalny księżyców Jowisza

Badacze z Instytutu SETI i Southwest Research Institute w San Antonio (Teksas, USA) przeprowadzili nowe symulacje ewolucji systemu Saturna, w szczególności zmian orbit Tetydy, Dione i Rei. Wskazują one, że księżyce te mogły powstać zaledwie ok. 100 mln lat temu. W tak złożonym układzie jak system Saturna, wpływ na orbity satelitów ma nie tylko sama planeta – jak w przypadku Księżyca i Ziemi – ale również ich wzajemne oddziaływanie. W związki z powstającymi siłami pływowymi ich orbity bardzo wolno, ale nieustannie, powiększają się. Czasem wchodzą one w tzw. rezonans orbitalny. Zjawisko to zachodzi, gdy „sprzęgają się” ze sobą okresy obiegów księżyców wokół macierzystej planety. Np. na jedno okrążenie pierwszego satelity, przypadają dwa drugiego, co sprawia, że regularnie dochodzi do ich „spotkań”. W takiej konfiguracji nawet niewielkie siły oddziaływania grawitacyjnego małych księżyców mogą wzajemnie wpływać na swoje orbity.

Autorzy opublikowanego w kwietniowym numerze The Astrophysical Journal badania porównali rzeczywiste zmiany orbit księżyców Saturna z przewidzianymi przez symulacje komputerowe. Okazało się, że niektóre z nich – szczególnie te należące do Tetydy, Rei i Dione – uległy znacznie mniej radykalnym zmianom, niż wynikało z wcześniejszych obserwacji. Wskazuje to, że nie przeszły one tak wielu rezonansów jak dotąd sądzono.

Naukowcy uważają, że trzy wymienione wyżej księżyce oraz pierścienie Saturna powstały w wyniku gwałtownych zmian, które miały miejsce w systemie gazowego olbrzyma ok. 100 mln lat temu. Przynajmniej dwa istniejące wówczas lodowe satelity zderzyły się, formując Tetydę, Rei, Dione oraz pierścienie. Jeśli to prawda, mamy ogromne szczęście, że możemy obserwować te zapierające dech w piersiach struktury właśnie teraz.

Dione sfotografowana przez sondę Cassini

Rea oczami sondy Cassini

Tetyda oczami sondy Voyager 2

 

Źródło

+

Chcesz wiedzieć więcej?

+
  • K. Kopij, Władcy pierścieni, Nauka, Wszechświat i cała reszta, popnauka.pl, opublikowano online 3 marca 2016
Share this Story
Zobacz inne podobne wpisy
Zobacz inne wpisy Kamil Kopij
  • Schiaparelli

    Miękkie lądowanie na Czerwonej Planecie?

    Mars ma ostatnio dobrą prasę. Nie ostygły jeszcze emocje po niedawnej konferencji Elona Muska dotyczącej planów kolonizacji Marsa, a już na ...
  • Grawitacja ma gdzieś mechanikę kwantową

    Chińscy fizycy zmierzyli w jaki sposób spin atomu wpływa na przyspieszenie grawitacyjne podczas swobodnego spadku. W założeniu efekty kwantowe powinny sprawić, ...
  • Galaktyka Frankensteina

    Przez lata, odległa od nas o około 250 mln lat świetlnych galaktyka UGC 1382, nie wzbudzała większego entuzjazmu astronomów. Ot, zwykła, ...
  • Hipotetyczna Dziewiąta Planeta nie jest sama?

    Obliczenia hiszpańsko-norweskiego zespołu astronomów wskazują, że gdyby Planeta X (Dziewiąta Planeta) znajdowała się na takiej orbicie, jaką zaproponowano we wcześniejszych badaniach, ...
  • kratery

    Znaleziono dwa młode kratery na Księżycu

    Dwa geologicznie młode kratery zostały odkryte na powierzchni Księżyca na jego ciemnej stronie. O tym najnowszym odkryciu poinformował amerykański Southwest Research ...
  • Planety pozasłoneczne

    Teleskop Keplera odnalazł 9 planet, na których mogłoby powstać życie

    Badacze z projektu Kepler (NASA) ogłosili, że w najnowszym etapie swojej misji odkryli i potwierdzili istnienie 1284 planet. Ty samym udało się podwoić liczbę ...
  • Skąd mogła wziąć się Planeta X?

    Coraz więcej dowodów zdaje się świadczyć za tym, że powinniśmy wrócić do modeli Układu Słonecznego z dziewięcioma planetami. Zamiast malutkiego Plutona, ...
  • Makemake

    Nowy księżyc w Układzie Słonecznym!

    Dzięki zdjęciom z Kosmicznego Teleskopu Hubble’a astronomowie z NASA odkryli księżyc krążący wokół planety karłowatej Makemake. Makemake jest trzecią co do ...
  • Z czego NIE jest zrobiona ciemna materia

    Kandydatów na ciemną materię jest wielu. WIMPy albo słabo oddziałujące masywne cząstki, sterylne neutrina, neutralina, aksiony, SIMPy albo silnie oddziałujce masywne ...
  • Astronomowie odkryli tajemnicze ułożenie odległych czarnych dziur

    Trzyletnie obserwacje radiowe supermasywnych czarnych dziur prowadzone przez południowoafrykańskich astronomów doprowadziły do zaskakującego odkrycia. Okazało się, że w odległym rejonie Wszechświata ...
  • Trójkąt gwiazd i gorąca planeta

    Międzynarodowy zespół astronomów, korzystając ze służącego do łowienia egzoplanet teleskopu KELT, odkrył gazowego olbrzyma w potrójnym układzie gwiazd. Planeta, której nadano ...
  • Odkryto ślady wybuchów supernowych na… Ziemi i Księżycu

    Międzynarodowy zespół naukowców odkrył ślady pozostawione na Ziemi przez kilka wybuchów pobliskich supernowych. Radioaktywne 60Fe (żelazo-60) odnalezione zostało w próbkach rdzeni ...
Zobacz inne w kategorii Wszechświat

Zobacz

Ludzie, choroby i idee w ruchu: wschodnia część basenu Morza Śródziemnego i nie tylko, cz. 2

W pierwszej części tekstu poznaliśmy kilku Rzymian, którzy ...

Inline
Inline